FIFA 18

Schizofrenie: De Kenmerken

schizofrenie

In dit artikel vindt u algemene informatie over de kenmerken van de psychische stoornis schizofrenie

Wat is schizofrenie?

In dit artikel kunt u een korte beschrijving vinden van de kenmerken van schizofrenie. Schizofrenie is, ondanks de vele referenties ernaar op televisie, geen stoornis waarbij iemand kampt met meerdere persoonlijkheden (dit is de dissociatieve identiteitsstoornis). Schizofrenie wordt het makkelijkst herkent als iemand gedurende een langere periode stemmen hoort en/of dingen ziet die er niet zijn, maar de stoornis zelf is complexer.

 

Prevalentie

De kans dat iemand schizofrenie ontwikkelt in zijn leven is 0,3-0,7%.

 

Diagnostische criteria volgens de DSM-V:

  • A. Twee of meer van de volgende symptomen moeten een significante periode aanwezig zijn gedurende 1 maand (tenzij succesvol behandeld). Minstens één van de eerste drie moeten hierbij aanwezig zijn:
    1. Wanen
    2. Hallucinaties
    3. Gedesorganiseerde spraak (bijvoorbeeld incoherent praten)
    4. Gedesorganiseerd of katatoon gedrag
    5. Negatieve symptomen (bijvoorbeeld verminderde emotionele expressie)
  • B. Voor een significante periode sinds het begin van de stoornis moet het functioneren in één of meer gebieden (bijvoorbeeld werk, sociaal, zelfverzorging) verslechterd zijn ten opzichte van de periode voor het begin van de klachten. In het geval van kinderen en adolescenten moet er sprake zijn van een verminderd functioneren op deze gebieden ten opzichte van wat kan worden verwacht.
  • C. Continue signalen van de klachten moeten 6 maanden lang aanwezig zijn. In deze zes maanden moet er minimaal 1 maand sprake zijn van de klachten in criterium A met mogelijke periodes van prodromale periode of restverschijnselen. Tijdens deze prodromale periode of restverschijnselen kunnen enkel 2 of meer negatieve symptomen zoals beschreven in A aanwezig zijn.
  • D. Schizoaffectieve stoornis en depressieve of bipolaire stoornis met psychotische kenmerken worden uitgesloten doordat er geen sprake is van een grote depressie (Major Depression) of manische perioden zijn alleen aanwezig in de actieve-fase symptomen. Ook worden deze stoornissen uitgesloten als een stemmingsstoornis relatief weinig aanwezig is gedurende de actieve periode en gedurende de periode met restverschijnselen.
  • E. De stoornis kan niet worden gelinkt aan een fysiologische reactie van drugs -of middelengebruik.
  • F. Als deze persoon al bekend is met het autisme spectrum stoornis of een communicatie stoornis in de kindertijd, dan mag de diagnose schizofrenie alleen worden gesteld als er duidelijk sprake is van wanen of hallucinaties voor minimaal 1 maand (tenzij succesvol is behandeld)

 

Ontwikkeling van de stoornis

Er zijn verschillende oorzaken bekend die mogelijk kunnen leiden tot de ontwikkeling van schizofrenie. Schizofrenie staat bekend als een stoornis met een sterk genetisch component. Ook externe factoren kunnen bijdragen aan de ontwikkeling van stoornis. Zo zijn complicaties bij de geboorte en de late leeftijd van de vader mogelijke risicofactoren. Daarnaast is er een verband gevonden tussen het hebben van kwetsbare genen en het gebruik van cannabis, maar het is mogelijk dat mensen met dit gen ook makkelijker cannabis gebruiken. Schizofrenie ontwikkelt zich meestal tussen de 25 en de 30 jaar waarbij de ziekte er meestal langzaam insluipt. Er zijn ook gevallen bekend waarbij de ziekte op zeer jonge leeftijd begint. De prognose voor deze groep is meestal slechter. Ook zijn er gevallen bekend waarbij de stoornis zich op latere leeftijd (na 40e levensjaar) opkomt. Dit gebeurt voornamelijk bij vrouwen die getrouwd zijn.

 

Bronnen

American Psychiatric Association. (2013). Diagnostic and statistical manual of mental disorders (5th ed.). Washington, DC: Author.

Power, R.A., Verweij, K.J.H., Zuhair, M., Montgomery, G.W., Henders, A.K., Heath, A.C., Madden, P.A.F., Medland, S.E., Wray, N.R. & Martin, N.G. (2014). Genetic predisposition to schizophrenia associated with increased use of cannabis. Molecular Psychiatry, 19, 1201-1204